საბაკალავრო ნაშრომის დაწერა საერთაშორისო შავი ზღვის უნივერსიტეტში (IBSU)

შავი ზღვის საერთაშორისო უნივერსიტეტის (IBSU) „საბაკალავრო ნაშრომის მომზადების, დაცვისა და შეფასების წესი“ (2024) ნაშრომის მომზადების, გაფორმებისა და შეფასების სტანდარტებს ადგენს. წინამდებარე გზამკვლევი აერთიანებს თემის დამტკიცების ეტაპებს, ტექნიკურ მოთხოვნებს (20-40 გვერდი, APA სტილი, თუ პროგრამით/სილაბუსით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული), შეფასების 100-ქულიან სისტემას (წესის დანართების მიხედვით 40 ქულა ხელმძღვანელისგან, 60 ქულა კომისიისგან), დაცვისა და აპელაციის პროცედურებს, Turnitin-ში ტექსტის დამთხვევის 15%-იან ზედა ზღვარსა და აკადემიური კეთილსინდისიერების ძირითად წესებს.

საბაკალავრო ნაშრომის მიზანი და თემის დამტკიცების პროცედურა

საბაკალავრო ნაშრომი საგანმანათლებლო პროგრამის სავალდებულო ან არჩევითი სასწავლო კომპონენტია, რომლის ფარგლებშიც სტუდენტი კვლევით ან პრაქტიკულ პროექტს ამზადებს და იცავს. პროცესის მიზანი სწავლის განმავლობაში შეძენილი დარგობრივი, თეორიული და პრაქტიკული ცოდნის სისტემატიზაცია, შემოქმედებითი უნარების გამოვლენა და დარგობრივი კვლევის მეთოდების სათანადო გამოყენებაა.

ნაშრომის შესრულების ადმინისტრირებას პროგრამის ხელმძღვანელი უწევს, ხოლო სათანადო განაცხადის გაფორმებაზე პასუხისმგებელი სკოლის საბაკალავრო პროგრამის ადმინისტრაციული დირექტორია. განაცხადში ზუსტად ფიქსირდება თემის სათაური, მოკლე აღწერა, სტუდენტისა და ხელმძღვანელის მონაცემები, თარიღი და მხარეთა ხელმოწერები. თემის სათაურსა და ხელმძღვანელს სემესტრის დასაწყისში, პროგრამის ხელმძღვანელის წარდგინებით, სკოლის საბჭო ამტკიცებს. თუ საბჭოს სხდომას შესაბამისი მიმართულების არაუმეტეს ერთი დარგის სპეციალისტი ესწრება, საბჭოს შეუძლია ხმის უფლებით დამატებით მოიწვიოს სულ მცირე ერთი დარგის სპეციალისტი. სათაურის შესწორება მისი დამტკიცებიდან ორი თვის ვადაშია დასაშვები, ზუსტად იმავე პროცედურის გავლით.

ხელმძღვანელი სტუდენტს თემის, მეთოდებისა და მეთოდოლოგიის შერჩევაში, სამოქმედო გეგმის შემუშავებასა და ლიტერატურის დამუშავებაში ეხმარება, გარკვეული პერიოდულობით ამოწმებს კვლევით პროგრესს და მიუთითებს ხარვეზებზე. ხელმძღვანელი ამზადებს ხელმოწერილ დასკვნას (ნაშრომის მოკლე მიმოხილვა, ძლიერი და სუსტი მხარეები, შენიშვნები და რეკომენდაციები) პროგრამის სწავლების ენაზე (A4 ფორმატი, შრიფტი Sylfaen, ზომა 12, სათაურები 14-16, დაშორება 1.5, ველები 2 სმ). ხელმძღვანელს უფლება აქვს უარი თქვას ხელმძღვანელობაზე საწყის ეტაპზე ან მუშაობის პროცესში არაუგვიანეს ერთი თვის ინტერვალისა, რისთვისაც წერილობით არგუმენტაციას პროგრამის ხელმძღვანელს წარუდგენს.

სტრუქტურული აგებულება და ტექნიკური გაფორმების წესები

საბაკალავრო ნაშრომის მოცულობა 20-დან 40 გვერდამდე უნდა იყოს და იგი ქართულ ან ინგლისურ ენაზე სრულდება, სწავლების ენის შესაბამისად. ნაშრომს ახლავს მაქსიმუმ ერთგვერდიანი რეზიუმე ქართულ და ინგლისურ ენებზე. მითითებისა და ციტირების სტილია APA, თუ შესაბამისი პროგრამით/სილაბუსით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული.

ტექსტი ქართულ ენაზე Sylfaen შრიფტით იკრიფება, ხოლო ინგლისურენოვანი ნაშრომისთვის Times New Roman გამოიყენება. ძირითადი ტექსტის ზომაა 12, სტრიქონებს შორის დაშორება - 1.5. გვერდის ველები შემდეგნაირად ნაწილდება: მარცხენა მინდორი - 3 სმ, მარჯვენა მინდორი - 1.5 სმ, ხოლო ზედა და ქვედა მინდვრები - 2.5 სმ. ნაშრომის სტრუქტურაში უნდა იყოს გათვალისწინებული შემდეგი კომპონენტები:

1. თავფურცელი (პირველი გვერდი)
2. სარჩევი
3. ანოტაცია (არაუმეტეს ერთი გვერდისა)
4. შესავალი (აქტუალობა, მიზნები და ამოცანები)
5. საკვლევი საგანი და გამოყენებული მეთოდები (ექსპერიმენტული კვლევის შემთხვევაში)
6. ტექსტის ძირითადი ნაწილი (თავები და პარაგრაფები)
7. დასკვნა
8. გამოყენებული ლიტერატურის ნუსხა

ნაშრომს დართული სქემები, ცხრილები და ნახაზები ძირითადი ნაწილის 20%-ს არ უნდა აღემატებოდეს. ნაშრომი კომისიას შესაფასებლად სემესტრის ბოლოს წარედგინება. გამოყენებული ლიტერატურის სია ანბანური თანმიმდევრობით დგება: თავდაპირველად ქართულენოვანი წყაროები იწერება, ხოლო შემდეგ - უცხოური ლიტერატურა.

შეფასების 100-ქულიანი სისტემა და კრიტერიუმები

საბაკალავრო ნაშრომის შეფასება ორკომპონენტიანია: შუალედური და დასკვნითი შეფასებების ჯამი 100 ქულაა. წესის დანართების მიხედვით, შუალედურ შეფასებას (40 ქულა) ხელმძღვანელი აკეთებს, დასკვნითს (60 ქულა) - კომისია; პროგრამის სილაბუსით შეიძლება განსხვავებული კრიტერიუმები განისაზღვროს. კრედიტის მისაღებად სტუდენტმა ჯამში მინიმუმ 51 ქულა უნდა დააგროვოს და დასკვნითი შეფასების მინიმალური კომპეტენციის ზღვარი გადალახოს, რომელიც დასკვნითი შეფასების 60%-ს არ უნდა აღემატებოდეს. ეს ზღვარი სილაბუსით დგინდება.

ხელმძღვანელი სტუდენტის შრომას 40 ქულით აფასებს, სადაც ყურადღება ექცევა სტრუქტურას (10 ქულა), ლიტერატურის მიმოხილვას (5 ქულა), მეთოდოლოგიას (5 ქულა), ძირითად ნაწილში განვითარებულ მსჯელობას (10 ქულა), აკადემიურ ენასა და ციტირებას (5 ქულა) და დასკვნებს (5 ქულა). კომისიის წევრის შეფასების ფორმა კი მოიცავს აქტუალობას (15 ქულა), პრაქტიკულ მნიშვნელობას (5 ქულა), თეორიულ ღირებულებას (10 ქულა), ანალიზსა და დასკვნების ორიგინალობას (10 ქულა), შედეგების დამაჯერებლობას (10 ქულა) და IBSU-ს ფორმატთან შესაბამისობას (10 ქულა).

საბოლოო შეფასება შემდეგი სკალით განისაზღვრება:

• (A) ფრიადი: 91-100 ქულა
• (B) ძალიან კარგი: 81-90 ქულა
• (C) კარგი: 71-80 ქულა
• (D) დამაკმაყოფილებელი: 61-70 ქულა
• (E) საკმარისი: 51-60 ქულა
• (FX) ვერ ჩააბარა: 41-50 ქულა
• (F) ჩაიჭრა: 40 ქულა და ნაკლები

ნაშრომი უარყოფითად ფასდება აკადემიური კეთილსინდისიერების დარღვევის, საჯარო დაცვაზე არასაპატიო მიზეზით გამოუცხადებლობის ან შეფასების არაეთიკური გზით მიღების მცდელობისას.

დაცვის პროცედურა და შედეგების გასაჩივრება

საბაკალავრო ნაშრომის დაცვა ზეპირი და საჯარო ფორმით მიმდინარეობს იმ ენაზე, რომელზეც საგანმანათლებლო პროგრამა ხორციელდება. დაცვის კომისიას ყოველსემესტრულად სკოლის საბჭო ამტკიცებს 3-5 წევრის შემადგენლობით. კომისიის სხდომა უფლებამოსილია, თუ მას წევრთა არანაკლებ ორი მესამედი (მინიმუმ 3 წევრი) ესწრება.

თუ ხელმძღვანელი ან თანახელმძღვანელი კომისიის წევრია, მას თავისი სტუდენტის შეფასების უფლება არ აქვს. პრეზენტაციისთვის სტუდენტს მაქსიმუმ 15 წუთი ეძლევა, რის შემდეგაც კითხვა-პასუხის ეტაპი იწყება. დაცვის პროცედურას თავმჯდომარე წარმართავს და კომისიის წევრების შეფასებების საშუალო ქულას გამოიყვანს. მდივანი, რომელიც შეიძლება იყოს სკოლის წარმომადგენელი ხმის უფლების გარეშე, ორგანიზაციულ საკითხებს უზრუნველყოფს და კომისიის დასკვნას ამზადებს. დაცვის ოქმს ხელს თავმჯდომარე და მდივანი აწერენ.

შეფასების გასაჩივრება შესაძლებელია შედეგის ოფიციალურად გაცნობიდან 4 კალენდარული დღის განმავლობაში, სკოლისთვის წერილობითი არგუმენტირებული განცხადების წარდგენით. სტუდენტს შეუძლია მოითხოვოს დაცვის რეგლამენტის გადახედვა ხელახალი შეფასების გარეშე ან კვლევითი კომპონენტის ხელახალი შეფასება.

სააპელაციო კომისია სულ მცირე 3 წევრისგან შედგება. მასში მონაწილეობა ეკრძალებათ ხელმძღვანელს, რეცენზენტს, ოპონენტსა და დაცვის თავდაპირველი კომისიის წევრებს. კომისიას შეფასების განსახორციელებლად 15 სამუშაო დღე აქვს. თუ სკოლის საბჭო კომისიის შუამდგომლობას გაიზიარებს, ინიშნება ხელახალი დაცვა, სადაც შეფასება შეიძლება უცვლელი დარჩეს, შემცირდეს ან გაიზარდოს. მიღებული გადაწყვეტილება საბოლოოა და სკოლის საბჭო მას მხარეებს 2 სამუშაო დღეში აცნობს.

აკადემიური კეთილსინდისიერების პოლიტიკა და პლაგიატის კონტროლი

საბაკალავრო ნაშრომის შეფასებამდე ტექსტი აუცილებლად მოწმდება Turnitin-ის პროგრამაში, სადაც ტექსტური დამთხვევის კოეფიციენტის ზედა ზღვარი 15%-ს არ უნდა აღემატებოდეს. აკადემიური კეთილსინდისიერების პოლიტიკის მიხედვით, ნაშრომის ელექტრონულ ვერსიას თან ახლავს სტუდენტის განცხადება, რომ ნაშრომი აკადემიური კეთილსინდისიერების დარღვევის ელემენტებს არ შეიცავს, ხოლო შემოწმების პროცესში სტუდენტი, ხელმძღვანელი და აკადემიური წერის ცენტრი მონაწილეობენ.

იმავე პოლიტიკის მიხედვით, დოკუმენტით დამოწმებული პირდაპირი ციტირების მოცულობა მთლიანი ნაშრომის 15%-ს არ უნდა აღემატებოდეს, ხოლო დაუმოწმებელი ტექსტი ნაშრომში არ დაიშვება (0%). თუ დამთხვევის მაჩვენებელი 15%-ზე მეტი აღმოჩნდება, სტუდენტს ხარვეზის გამოსასწორებლად 5 კალენდარული დღე ეძლევა.

უნივერსიტეტის პოლიტიკა პლაგიატის რამდენიმე ფორმას განასხვავებს:

• პირდაპირი პლაგიატი: სხვისი ნაშრომიდან ან წყაროდან ტექსტის უცვლელად გადმოწერა ციტირებისა და მითითების გარეშე.
• თვითპლაგიატი: საკუთარი, უკვე გამოყენებული მოსაზრებების ან ნაშრომის ნაწილის გამეორება წყაროს მითითების გარეშე.
• მოზაიკური პლაგიატი: სხვადასხვა წყაროდან აღებული აზრების გაერთიანება და პერიფრაზირება ახალი ტექსტის შესაქმნელად ავტორების მითითების გარეშე.
• შემთხვევითი პლაგიატი: საწყის ეტაპზე დაუდევრობით სხვისი მოსაზრებების გამოყენება სათანადო დამოწმების გარეშე.

ხშირად დასმული კითხვები

რა მოცულობის უნდა იყოს საბაკალავრო ნაშრომი IBSU-ში?

ნაშრომის ძირითადი მოცულობა 20-დან 40 გვერდამდე განისაზღვრება. ტექსტს თან უნდა ერთვოდეს არაუმეტეს ერთგვერდიანი ანოტაცია ქართულ და ინგლისურ ენებზე. ძირითად ნაწილში მოცემული ილუსტრაციები და ცხრილები საერთო მოცულობის 20%-ს არ უნდა აღემატებოდეს.

როგორ ნაწილდება 100-ქულიანი შეფასება ხელმძღვანელსა და კომისიას შორის?

წესის დანართების მიხედვით, 40 ქულას შუალედური შეფასებისთვის ხელმძღვანელი წერს, ხოლო 60 ქულას დასკვნითი შეფასებისთვის კომისია ანიჭებს (პროგრამის სილაბუსით კრიტერიუმები შეიძლება განსხვავდებოდეს). კრედიტის მისაღებად სტუდენტმა ჯამში მინიმუმ 51 ქულა უნდა დააგროვოს და დასკვნითი შეფასების მინიმალური ზღვარი გადალახოს.

რა მაქსიმალური ზღვარია დაშვებული Turnitin-ის პროგრამაში შემოწმებისას?

Turnitin-ის პროგრამაში ტექსტური დამთხვევის კოეფიციენტის ზედა ზღვარი 15%-ია. პირდაპირი დამოწმებული ციტირებაც არ უნდა აღემატებოდეს 15%-ს, ხოლო დაუმოწმებელი ტექსტის წილი ნაშრომში 0% უნდა იყოს.

რა დრო ეთმობა სტუდენტს ნაშრომის საჯარო დაცვაზე?

საბაკალავრო ნაშრომის საჯარო დაცვაზე პრეზენტაციისთვის სტუდენტს მაქსიმუმ 15 წუთი ეძლევა. პრეზენტაციის დასრულების შემდეგ იწყება კითხვა-პასუხის რეჟიმი, სადაც კომისიის წევრები ნაშრომის ირგვლივ შეკითხვებს სვამენ.

რა ვადაშია შესაძლებელი მიღებული შეფასების გასაჩივრება?

სტუდენტს შეფასების გასაჩივრება შედეგების ოფიციალურად გაცნობიდან 4 კალენდარული დღის ვადაში შეუძლია. ამისთვის მან წერილობითი არგუმენტირებული განცხადებით სკოლას უნდა მიმართოს. კომპონენტის ხელახალი შეფასების მოთხოვნისას სააპელაციო კომისიას შეფასებისთვის 15 სამუშაო დღე აქვს.

რა შესაძლებლობა ეძლევა სტუდენტს FX შეფასების მიღების შემთხვევაში?

41-50 ქულის (FX შეფასება) მიღებისას სტუდენტს უფლება აქვს ნაშრომი იმავე სემესტრში ხელახლა დაიცვას. განმეორებითი დაცვა ინიშნება შედეგების გამოცხადებიდან არაუადრეს 5 კალენდარული დღის გასვლის შემდეგ.