სამაგისტრო ნაშრომის დაწერა კავკასიის საერთაშორისო უნივერსიტეტში

კავკასიის საერთაშორისო უნივერსიტეტში (CIU) სამაგისტრო ნაშრომი 120 ECTS-იანი პროგრამის სავალდებულო, 30-კრედიტიანი ინდივიდუალური კვლევითი კომპონენტია. მისი მომზადება, გაფორმება და დაცვა უნივერსიტეტის შიდა აქტებით რეგულირდება, რომლებიც მკაცრ მოთხოვნებს უყენებს ტექსტის სტრუქტურას (60-75 გვერდი), დაკაბადონებას, აკადემიურ კეთილსინდისიერებასა და შეფასების წესს. ნაშრომი 100-ქულიანი სისტემით ფასდება, სადაც რეცენზენტის წილი 40 ქულაა, კომისიისა კი - 60 ქულა (ხელმძღვანელი სარეიტინგო ქულას არ წერს). ანტიპლაგიატის პროგრამაში ტექსტური თანხვედრის დასაშვები ზღვარი 24%-ს შეადგენს, ხოლო ხელოვნური ინტელექტის (AI) გამოყენება სავალდებულო გაცხადებასა და მონაცემების ზედმიწევნით გადამოწმებას მოითხოვს.

ნაშრომის სტრუქტურა, მოცულობა და გაფორმების წესი

CIU-ს მოთხოვნებით, სამაგისტრო ნაშრომის მოცულობა 60-დან 75 გვერდამდე უნდა იყოს და სრულდება A4 ფორმატში, Sylfaen-ის შრიფტით (ძირითადი ტექსტი 12 ზომით, 1.5 ინტერვალით). ნაშრომი მოიცავს თავფურცელს, განაცხადის გვერდს, ანოტაციას ქართულ და ინგლისურ ენებზე, შინაარსს, შესავალს (მოცულობის დაახლოებით 15%), 3-6 ძირითად თავს ქვეთავებით, დასკვნას (10%-მდე) და ლიტერატურის ნუსხას.

სამაგისტრო ნაშრომის ტექსტური ნაწილი მკაცრად განსაზღვრულ ტექნიკურ პარამეტრებს ეფუძნება. გვერდის მინდვრები შემდეგნაირად განისაზღვრება: მარცხნივ 30 მმ, მარჯვნივ 15 მმ, ზემოთ 25 მმ და ქვემოთ 25 მმ. თავების სათაურები 16, ქვეთავებისა კი 14 ზომის შრიფტით იწერება, ხოლო სქოლიოები - 10 ზომით (ინტერვალი 1, უწყვეტი ნუმერაციით). გვერდების არაბული ციფრებით დანომრვა სარჩევის მომდევნო გვერდიდან, ქვედა მარჯვენა კუთხეში იწყება. შესავალი, ძირითადი თავები და დასკვნა ყოველთვის ახალი გვერდიდან იწყება, ქვეთავები კი იმავე გვერდზე გრძელდება. საჭიროების შემთხვევაში ფორმულები თავების მიხედვით ინომრება (მაგალითად, მე-4 თავის მე-5 ფორმულა აღინიშნება როგორც (4.5)).

ციტირების სტილი კონკრეტულ საგანმანათლებლო პროგრამაზეა დამოკიდებული:

თემის არჩევა, ხელმძღვანელობა და დაცვის პროცედურა

თემას მაგისტრანტი ხელმძღვანელთან შეთანხმებით, ფაკულტეტის საბჭოზე დამტკიცებული თემატიკიდან ირჩევს. ნაშრომის წესის მე-3 მუხლით, სათაური სამაგისტრო პროგრამის ხელმძღვანელთან მესამე სემესტრში თანხმდება, მისი დაზუსტება მეოთხე სემესტრის დაწყებამდეა შესაძლებელი, დაზუსტებული ვერსია კი მეოთხე სემესტრის პირველ სასწავლო კვირაში მტკიცდება (მაგისტრატურის დებულების 13.1 პუნქტი თემის არჩევას მესამე სემესტრის დაწყებიდან უკავშირებს). ნაშრომი მე-15 კვირის ბოლოს ფაკულტეტზე, პროგრამის ხელმძღვანელთან ბარდება: ყდაში ჩასმული A4 ფორმატით, CD დისკზე ელექტრონული ვერსიით და ხელმძღვანელის წერილობითი დასკვნით.

ხელმძღვანელი შეიძლება იყოს დოქტორის ან მასთან გათანაბრებული ხარისხის მქონე უნივერსიტეტის აკადემიური პერსონალი ან მოწვეული ლექტორი. შესაბამისი პრაქტიკული გამოცდილების მქონე თანახელმძღვანელის ყოლაც დასაშვებია. რეცენზენტს პროგრამის ხელმძღვანელი განსაზღვრავს (დებულების მიხედვით კი - დეკანი, პროგრამის ხელმძღვანელთან შეთანხმებით). რეცენზენტს ნაშრომი დაცვამდე 15 დღით ადრე გადაეცემა, ხოლო საკუთარ რეცენზიას იგი დაცვამდე 5 დღით ადრე აბარებს. უარყოფითი რეცენზიის შემთხვევაში ხელმძღვანელი არგუმენტირებულ პასუხს ამზადებს და ნაშრომის დაცვაზე დაშვების საკითხს წყვეტს.

დაცვის კომისიას რექტორი ამტკიცებს. იგი მინიმუმ სამი წევრისა და მდივნისგან შედგება. კომისიის თავმჯდომარე დარგის სპეციალისტია, რომელიც დაცვის მომენტში CIU-ს აკადემიური პერსონალი არ არის. მაგისტრატურის დებულების მე-19 მუხლით, დაცვა საჯაროა, თითოეული მაგისტრანტი ინდივიდუალურად გამოიცდება და გამოცდის ხანგრძლივობა 30 წუთს არ უნდა აღემატებოდეს.

შეფასების 100-ქულიანი სისტემა და შედეგები

სამაგისტრო ნაშრომი ერთჯერადად, დახურულ სხდომაზე, 100-ქულიანი სისტემით ფასდება. საბოლოო ქულა ორი კომპონენტისგან შედგება: რეცენზენტის შეფასება (მაქსიმუმ 40 ქულა) და კომისიის შეფასება (მაქსიმუმ 60 ქულა, წევრთა ქულების საშუალო არითმეტიკული). ხელმძღვანელი ნაშრომს წერილობით დასკვნას ურთავს (მის დადებით დასკვნაზეა დამოკიდებული ნაშრომის მსვლელობა), თუმცა ქულას არ წერს.

რეცენზენტი ნაშრომს ოთხი ძირითადი კრიტერიუმით აფასებს (თითოეული 10 ქულა): აქტუალურობა; სტრუქტურა, სამართლებრივი გამოყენება და წერის კულტურა; მეთოდოლოგია და სამეცნიერო ლიტერატურა; კვლევის საბოლოო შედეგები. კომისია კი შემდეგ კრიტერიუმებს ეყრდნობა:

1. საკვლევი თემის აქტუალურობა - 10 ქულა;
2. ნაშრომის სტრუქტურა - 10 ქულა;
3. კვლევის მეთოდოლოგია და გამოყენებული ლიტერატურა - 10 ქულა;
4. კვლევის საბოლოო შედეგები - 10 ქულა;
5. ინფორმაციის სამართლებრივი/ეთიკური გამოყენება და წერის კულტურა - 10 ქულა;
6. პრეზენტაციის უნარი - 5 ქულა, ხოლო რეცენზენტის შენიშვნებსა და კომისიის შეკითხვებზე გაცემული პასუხების სიზუსტე და სიღრმისეულობა - 5 ქულა.

ეს ნაშრომის წესის (2022, ცვლილება 2026) კრიტერიუმებია. უფრო ძველი მაგისტრატურის დებულების 20.2 პუნქტი კომისიისთვის ექვს კრიტერიუმს 10-10 ქულით ასახელებს, მათ შორის პრეზენტაციის უნარს 10 ქულით, ამიტომ მოქმედი კრიტერიუმები ფაკულტეტზე დააზუსტე.

ნაშრომი დაცულად 51 და მეტი ქულის მიღებისას ითვლება (A: 91–100, B: 81–90, C: 71–80, D: 61–70, E: 51–60). ნაშრომის წესის 8.12 პუნქტით, 41–50 ქულის მიღებისას დაცვა შემდეგ სემესტრში გადადის, ერთი და იგივე ნაშრომი კი დაცვაზე მხოლოდ ორჯერ, სხვადასხვა სემესტრში გადის; მაგისტრატურის დებულების 23.1 პუნქტით კი ასეთ შემთხვევაში მაგისტრანტი დამატებით სემესტრში გადის რეგისტრაციას და ახალ ან იმავე თემაზე წარადგენს ნაშრომს. 40 და ნაკლები ქულის მიღებისას მაგისტრანტს შემდეგ სემესტრში იმავე თემის დამუშავების უფლება არ აქვს.

პლაგიატის რეგულირება და დასაშვები თანხვედრის ზღვარი

უნივერსიტეტში მოქმედი წესით, ანტიპლაგიატის ელექტრონულ პროგრამაში ტექსტური თანხვედრის მაქსიმალური დასაშვები ზღვარი 24%-ია (სწავლის სფეროს სპეციფიკის გათვალისწინებით, ნაშრომში უფრო მაღალი მაჩვენებელიც შეიძლება დაიშვას). წარდგენილ ყველა ნაშრომს 7 დღის ვადაში ბიბლიოთეკა ამოწმებს. თუ საბოლოო ატვირთვისას მაჩვენებელი ნორმას აღემატება, ნაშრომი პროგრამიდან იშლება და ავტორს გაფრთხილება ეძლევა (შესაბამისობაში მოყვანილი ნაშრომის ხელახლა ატვირთვის უფლება რჩება), ხოლო თუ წარდგენილი ნაშრომის შეფასების შედეგად მსგავსების პროცენტი გადაჭარბებულია, მაგისტრანტი მიმდინარე სემესტრში დაცვის უფლებას კარგავს (6.3⁴–6.3⁵).

აკადემიური დარღვევის ძირითად ფორმებს მიეკუთვნება:

• პირდაპირი პლაგიატი - სხვისი ტექსტის, გრაფიკის ან მონაცემის გადმოწერა ციტირებისა და ავტორის მითითების გარეშე;
• პარაფრაზირებული პლაგიატი - სხვისი აზრის გადმოცემა წყაროს მკაფიო მითითების გარეშე;
• მოზაიკური პლაგიატი (patch writing) - სხვადასხვა წყაროს ნაწყვეტების გაერთიანება ავტორების მითითების გარეშე;
• თვითპლაგიატი - საკუთარი ნაშრომის განმეორებით გამოყენება ორიგინალური წყაროს მიუთითებლად;
• ფალსიფიკაცია და ფარული თანამშრომლობა - მონაცემების, ინფორმაციის ან ციტატების გაყალბება, ან არასანქცირებული თანამშრომლობა და მიღებული დახმარების არაღიარება.

პლაგიატის აღმომჩენი პირი 3 დღეში ატყობინებს დეკანს, დეკანი რექტორთან შეთანხმებით მასალებს შესაბამისი კომპეტენციის პირს გადასცემს, რომელიც 10 დღეში ამზადებს დასკვნას. პლაგიატის არსებობაზე გადაწყვეტილებას ფაკულტეტის სააპელაციო კომისია იღებს (ავტორის მოწვევით); დადასტურებისას ნაშრომი უქმდება, ოქმი კი დისციპლინური პასუხისმგებლობისთვის რექტორს ეგზავნება. გადაწყვეტილება აკადემიურ საბჭოში 15 დღის ვადაში საჩივრდება (საჭიროა დარგის სპეციალისტის დასკვნა პლაგიატის არარსებობის შესახებ). აკადემიური საბჭოს გადაწყვეტილება საბოლოოა და მისი გასაჩივრება მხოლოდ სასამართლოშია შესაძლებელი.

ხელოვნური ინტელექტის (AI) გამოყენების პოლიტიკა

2026 წლის AI პოლიტიკა ხელოვნურ ინტელექტს დამხმარე ასისტენტად განიხილავს. სტუდენტს შეუძლია მისი გამოყენება რთული თემების უკეთ გასაგებად, ბრეინშტორმინგისა და იდეების გენერირებისთვის, საკუთარი ნააზრევის სტილისტური და გრამატიკული დახვეწისთვის და ლიტერატურის პირველადი მიმოხილვისთვის, ლექტორის მიერ დადგენილი წესების დაცვით. თუ კვლევის რომელიმე ეტაპზე (მონაცემთა შეგროვება, სტატისტიკური ანალიზი, კოდის წერა, ტექსტის თარგმნა ან რედაქტირება) AI გამოიყენე, ეს მეთოდოლოგიის ნაწილში ან სქოლიოში/დანართში უნდა აისახოს, გამოყენებული მოდელის/პლატფორმისა და ვერსიის მითითებით.

AI-ის გამოყენებისას მკაცრი შეზღუდვები მოქმედებს:

• ხელოვნური ინტელექტის მითითება თანაავტორად დაუშვებელია;
• საკვლევი იდეა, ჰიპოთეზა, დასკვნები და რეკომენდაციები უშუალოდ მაგისტრანტს უნდა ეკუთვნოდეს;
• აკრძალულია AI-ის მიერ მოყვანილი წყაროების გამოყენება გადამოწმების გარეშე (AI-ის შეცდომებზე პასუხისმგებლობა სრულად სტუდენტს ეკისრება);
• ღია პლატფორმებში უნივერსიტეტის შიდა მასალებისა და პერსონალური მონაცემების ატვირთვა იკრძალება.

პირველ დარღვევაზე სტუდენტს ოფიციალური გაფრთხილება ეძლევა და შეიძლება დავალების გადამუშავება ან ალტერნატიული ფორმით შესრულება მოსთხოვონ. განმეორებითი დარღვევისას ან ნაშრომის სრულად AI-ით გენერირებისას ნაშრომი 0 ქულით ფასდება, გადაბარების უფლების გარეშე. სისტემური დარღვევა კი უნივერსიტეტის ეთიკის კომისიას გადაეცემა და დისციპლინურ ზომებს იწვევს (მათ შორის სასწავლო კურსის ანულირება, საყვედური, უკიდურეს შემთხვევაში სტუდენტის სტატუსის შეწყვეტა).

ხშირად დასმული კითხვები

რა მოცულობის უნდა იყოს სამაგისტრო ნაშრომი CIU-ში?

სამაგისტრო ნაშრომის მოცულობა 60-დან 75 გვერდამდე უნდა იყოს. ტექსტი იკრიფება Sylfaen-ის შრიფტით, 12 ზომით და 1.5 ხაზთაშორისი ინტერვალით (შესავალი მოცულობის დაახლოებით 15%-ს იკავებს, დასკვნა კი - 10%-მდე).

რამდენი კრედიტი ეთმობა სამაგისტრო ნაშრომს?

მაგისტრატურის დებულების 12.2 პუნქტითა და 120 ECTS-იანი პროგრამების დოკუმენტებით, სამაგისტრო ნაშრომს 30 კრედიტი ეთმობა. 60 ECTS-იან პროგრამებში კვლევითი კომპონენტი და სამაგისტრო ნაშრომი საერთოდ არ შედის.

ვინ წერს შეფასების ქულებს ნაშრომის დაცვისას?

ნაშრომი 100-ქულიანი სისტემით ფასდება: რეცენზენტი მაქსიმუმ 40 ქულას წერს, ხოლო დაცვის კომისია - მაქსიმუმ 60 ქულას. ხელმძღვანელი სარეკომენდაციო დასკვნას ადგენს, თუმცა სარეიტინგო ქულას არ ანიჭებს.

რა ხდება 41-50 ქულის (FX) მიღების შემთხვევაში?

41-50 ქულის მიღებისას ნაშრომის დაცვა შემდეგი სემესტრისთვის გადაიდება. სტუდენტს ნაშრომის გადამუშავებისა და ხელახლა დაცვის უფლება ეძლევა, თუმცა ერთი და იგივე ნაშრომი დაცვაზე სულ ორჯერ დაიშვება.

რა არის ტექსტური თანხვედრის მაქსიმალური ზღვარი?

ანტიპლაგიატის ელექტრონულ პროგრამაში ტექსტური თანხვედრის დასაშვები მაქსიმალური ზღვარი 24%-ია. სტუდენტს შეუძლია ბოლო ვადამდე 30 დღით ადრე წინასწარი შემოწმების უფლებით ისარგებლოს სანქციების რისკის გარეშე.

შეიძლება თუ არა ხელოვნური ინტელექტის (AI) გამოყენება ნაშრომში?

AI დამხმარე ასისტენტად შეიძლება გამოიყენო (რთული თემების გასაგებად, იდეების გენერირებისთვის, სტილისტური და გრამატიკული დახვეწისთვის, ლიტერატურის პირველადი მიმოხილვისთვის), ლექტორის მიერ დადგენილი რეჟიმის დაცვით. უნდა მიუთითო, რომელი პლატფორმა გამოიყენე და რა დოზით, ხოლო AI-ის ტექსტის საკუთარ ნაშრომად გასაღება (მითითების გარეშე) პლაგიატად განიხილება.

რა ვადაში შეიძლება პლაგიატის გადაწყვეტილების გასაჩივრება?

პლაგიატის დადასტურების შესახებ ფაკულტეტის გადაწყვეტილება უნივერსიტეტის აკადემიურ საბჭოში 15 დღის ვადაში საჩივრდება, რისთვისაც დარგის სპეციალისტის დასკვნაა საჭირო დარღვევის არარსებობის შესახებ.