საბაკალავრო და სამაგისტრო ნაშრომი
საბაკალავრო ნაშრომის დაწერა წმინდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართულ უნივერსიტეტში (სანგუ)
საქართველოს საპატრიარქოს წმიდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართულ უნივერსიტეტში (SANGU) საბაკალავრო ნაშრომი დამამთავრებელ სემესტრში სრულდება და სტუდენტის მიერ მიღებულ დარგობრივ ცოდნასა და კვლევით უნარებს ამოწმებს. ნაშრომის მომზადება მოიცავს თემისა და ხელმძღვანელის შერჩევას, ტექნიკურ გაფორმებას, ანტიპლაგიატის შემოწმებას, რეცენზირებასა და საჯარო დაცვას დარგობრივი კომისიის წინაშე. შეფასების მაქსიმალური ქულაა 100, საიდანაც 50 ქულა შუალედურ ეტაპზე (ხელმძღვანელი და რეცენზენტი), ხოლო 50 ქულა დასკვნით დაცვაზე ნაწილდება.
რა მიზანს ემსახურება საბაკალავრო ნაშრომი და ვინ ხელმძღვანელობს მას?
საბაკალავრო ნაშრომი უმაღლესი განათლების პირველი საფეხურის დასკვნითი ეტაპია, რომლის მიზანიც სწავლის პროცესში მიღებული ცოდნის სისტემატიზაცია და პრაქტიკული უნარების წარმოჩენაა. ნაშრომის შესრულების წინაპირობაა საგანმანათლებლო პროგრამით გათვალისწინებული სავალდებულო და შესაბამისი არჩევითი სასწავლო კურსებისა და პრაქტიკის (არსებობის შემთხვევაში) შესრულება. ნაშრომს სტუდენტი მაშინ ასრულებს, თუ ის საბაკალავრო პროგრამით არის გათვალისწინებული.
საბაკალავრო ნაშრომი მცირე მოცულობის ნაშრომია, რომელშიც სტუდენტმა უნდა გამოავლინოს თეორიული საკითხის ცოდნა ძირითადი სპეციალობის ფარგლებში, დარგის სპეციფიკის გათვალისწინებით პრაქტიკული ხასიათის პროექტის განხორციელების უნარი, ლოგიკური მსჯელობის, მონაცემების დამუშავებისა და/ან სიტუაციების ანალიზის უნარი და საკუთარი ცოდნისა და მოსაზრებების დამაჯერებლად და გასაგებად წარმოდგენის უნარი.
სამეცნიერო ხელმძღვანელად შეიძლება დაინიშნოს უნივერსიტეტის შესაბამისი მიმართულების აკადემიური პერსონალი (პროფესორი, ასოცირებული პროფესორი, ასისტენტ-პროფესორი, ასისტენტი) ან სათანადო კვალიფიკაციის მქონე მოწვეული სპეციალისტი. ხელმძღვანელი სტუდენტის მუშაობას ზედამხედველობას უწევს და მას სათანადო კონსულტაციებს უწევს.
თემისა და ხელმძღვანელის დამტკიცების ვადები ასეთია:
- სტუდენტის განცხადებისა და ხელმძღვანელის თანხმობის საფუძველზე, საკითხს სკოლის საბჭო სემესტრის დაწყებიდან არაუგვიანეს მეორე კვირისა ამტკიცებს.
- თემის ან ხელმძღვანელის შეცვლა დასაბუთებული მოთხოვნით შესაძლებელია სემესტრის დაწყებიდან არაუგვიანეს მეექვსე კვირისა.
როგორ უნდა გაფორმდეს ნაშრომი: სტრუქტურა, მოცულობა და ციტირება
სანგუში საბაკალავრო ნაშრომის მოცულობა A4 ფორმატის 20-დან 50 გვერდამდე უნდა იყოს. ტექსტი იკრიფება Sylfaen შრიფტით, ძირითადი ნაწილისთვის 12 ზომით, ხოლო სათაურებისა და ქვესათაურებისთვის 14 ზომით. სტრიქონებს შორის დაშორება 1.5 ინტერვალით განისაზღვრება, გვერდები კი თანმიმდევრულად ინომრება თავფურცლის გარდა.
თავფურცელი დადგენილი ფორმით ივსება: ზედა ნაწილში მიეთითება ა(ა)იპ „საქართველოს საპატრიარქოს წმიდა ანდრია პირველწოდებულის სახელობის ქართული უნივერსიტეტი“, შესაბამისი სკოლა, სტუდენტის სახელი და გვარი, წარწერა „საბაკალავრო ნაშრომი“, თემის დასახელება, ხელმძღვანელის მონაცემები (ხარისხისა და წოდების მითითებით) და ქვედა ველში - თბილისი, შესაბამისი წელი.
ნაშრომი აუცილებლად უნდა შეიცავდეს შემდეგ სტრუქტურულ ერთეულებს:
- თავფურცელი და სარჩევი - სარჩევში ყველა თავი და ქვეთავი მარჯვენა მინდორთან მითითებული გვერდის ნომრებით აისახება.
- ანოტაცია - მოკლე მიმოხილვა (არაუმეტეს 1 გვერდისა), სადაც თემის აქტუალობა, მიზნები და ძირითადი დასკვნებია ჩამოყალიბებული.
- შესავალი - ზოგადი ნაწილი, რომელიც კვლევის მიზნებს, ამოცანებსა და გამოყენებულ მეთოდებს აღწერს.
- ძირითადი ნაწილი - თავებად და პარაგრაფებად დაყოფილი ტექსტი, ლიტერატურის მიმოხილვა და კვლევის შედეგები (ყოველი ახალი თავი ახალი გვერდიდან იწყება).
- დასკვნა - მიღებული შედეგების შემაჯამებელი ნაწილი.
- გამოყენებული ლიტერატურა და დანართები (საჭიროების შემთხვევაში) - ბიბლიოგრაფია ანბანურად ლაგდება (ჯერ ქართულენოვანი წყაროები, შემდეგ უცხოური და ბოლოს ინტერნეტ-რესურსები). ციტირებისთვის ერთ-ერთი საერთაშორისოდ აღიარებული სტანდარტი, APA ან Chicago, გამოიყენება და მთელ ნაშრომში ერთიანი და თანმიმდევრული სტილი უნდა იყოს დაცული.
რა ეტაპებს გადის ნაშრომი დაცვამდე: პლაგიატის კონტროლი და რეცენზირება
საბაკალავრო ნაშრომის დასკვნით ეტაპზე გადასვლა აკადემიური კეთილსინდისიერების შემოწმებასა და რეცენზენტის შეფასებას მოიცავს. სემესტრის დაწყებიდან არაუგვიანეს მე-12 კვირისა, დეკანატის უფლებამოსილი პირი დასრულებულ ნაშრომს ანტიპლაგიატის პროგრამაში ტვირთავს. პლაგიატის აღმოჩენის ნებისმიერ შემთხვევაში სტუდენტის მიმართ გავრცელდება უნივერსიტეტის შიდა რეგულაციებით გათვალისწინებული დისციპლინური ღონისძიებები. ინსტრუქცია ამ საკითხზე „პლაგიატის აღმოჩენის, მისი თავიდან აცილებისა და პლაგიატის შემთხვევაზე რეაგირების წესს“ უთითებს, რომელიც ვებგვერდზე მხოლოდ სკანირებული სახითაა; მისი დეტალები, ასევე ხელოვნური ინტელექტის გამოყენების წესი, სკოლაში ან ხელმძღვანელთან დააზუსტე.
შუალედური შეფასების პირველ ეტაპამდე (მე-14 კვირა) ერთი კვირით ადრე სტუდენტი პროგრამის ხელმძღვანელს ნაშრომის ამონაბეჭდს წარუდგენს, რომელსაც თან ერთვის ხელმძღვანელის წერილობითი დასკვნა და შეფასება. ხელმძღვანელის დადებითი დასკვნის შემთხვევაში პროგრამის ხელმძღვანელი რეცენზენტის კანდიდატურას განსაზღვრავს (დარგის აკადემიური პერსონალი ან შესაბამისი კვალიფიკაციის მქონე მოწვეული სპეციალისტი). რეცენზენტი საკუთარ შეფასებასა და რეცენზიას საჯარო დაცვამდე მინიმუმ ერთი კვირით ადრე წარადგენს.
დაცვამდე არანაკლებ 5 კალენდარული დღით ადრე კომისიას უნდა გადაეცეს:
- შუალედური შეფასების დოკუმენტი.
- აკინძული (ყდაში ჩასმული) ნაშრომის ერთი ეგზემპლარი.
- ნაშრომის ელექტრონული ვერსია CD დისკზე.
- ხელმძღვანელისა და რეცენზენტის ოფიციალური დასკვნები.
როგორ ფასდება საბაკალავრო ნაშრომი და რა წესით საჩივრდება შედეგი?
საბაკალავრო ნაშრომის მაქსიმალური შეფასება 100 ქულას შეადგენს. შუალედური შეფასება ხელმძღვანელის (მაქსიმუმ 20 ქულა) და რეცენზენტის (მაქსიმუმ 30 ქულა) ქულებს აერთიანებს. დასკვნით საჯარო დაცვაზე სტუდენტი დაიშვება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ შუალედურ შეფასებაში მინიმუმ 25 ქულას დააგროვებს.
დასკვნით შეფასებას სპეციალური დარგობრივი კომისია ახორციელებს, რომელსაც სკოლის დეკანის წარდგინებით რექტორი ამტკიცებს; კომისიაში სულ მცირე 3 წევრია, მათ შორის თავმჯდომარე, და მას მდივანიც ჰყავს. საჯარო დაცვა 10-15 წუთს გრძელდება და კომისიის მაქსიმალური შეფასება 50 ქულაა (მინიმალური კომპეტენციის ზღვარია 26 ქულა). საბოლოო დადებითი შეფასებისთვის სტუდენტმა ჯამურად მინიმუმ 51 ქულა უნდა მიიღოს.
| შეფასების კატეგორია | ქულათა ინტერვალი | შედეგი და უფლებრივი მდგომარეობა |
|---|---|---|
| (A) ფრიადი | 91–100 ქულა | დადებითი შეფასება |
| (B) ძალიან კარგი | 81–90 ქულა | დადებითი შეფასება |
| (C) კარგი | 71–80 ქულა | დადებითი შეფასება |
| (D) დამაკმაყოფილებელი | 61–70 ქულა | დადებითი შეფასება |
| (E) საკმარისი | 51–60 ქულა | დადებითი შეფასება |
| (FX) ვერ ჩააბარა | 41–50 ქულა | ეძლევა განმეორებით დაცვაზე გასვლის უფლება იმავე სემესტრში (მინიმუმ 10 დღის შემდეგ) |
| (F) ჩაიჭრა | 40 ქულა და ნაკლები | უფლება აქვს მომდევნო ერთი წლის განმავლობაში წარადგინოს გადამუშავებული ან ახალი ნაშრომი და იმავე პროცედურით გაიტანოს საჯარო დაცვაზე |
შეფასების გასაჩივრება შესაძლებელია შედეგების გაცნობიდან 3 კალენდარული დღის ვადაში სკოლაში განცხადების შეტანით. ხელახალი შეფასების მოთხოვნისას სკოლის საბჭო ქმნის სააპელაციო კომისიას, რომელიც სულ მცირე 3 წევრისგან შედგება და გადაწყვეტილებას ხმათა უმრავლესობით იღებს; მის წევრად ვერ იქნება ნაშრომის ხელმძღვანელი, რეცენზენტი ან თავდაპირველი დაცვის კომისიის წევრი. სააპელაციო კომისია 7 სამუშაო დღის ვადაში იღებს გადაწყვეტილებას შეფასების უცვლელად დატოვების, შემცირების ან გაზრდის შესახებ.
საბაკალავრო ნაშრომის კრედიტები და სტატუსი სხვადასხვა პროგრამაში
სანგუში საბაკალავრო ნაშრომის სტატუსი და კრედიტების რაოდენობა საგანმანათლებლო პროგრამების მიხედვით განსხვავდება. ზოგიერთ სპეციალობაზე ნაშრომი სავალდებულო კომპონენტია, ზოგგან არჩევითია, ცალკეულ მიმართულებებზე კი სასწავლო გეგმით გათვალისწინებული არ არის.
პროგრამების მიხედვით მოთხოვნები შემდეგნაირად ნაწილდება:
- საერთაშორისო ურთიერთობები: საბაკალავრო ნაშრომი სპეციალობის სავალდებულო კურსია და მას 13 კრედიტი ეთმობა.
- ისტორია: ნაშრომი მოიცავს 10 კრედიტს, მისი შესრულების წინაპირობაა სავალდებულო კურსებიდან 90 კრედიტის დაგროვება.
- ქართული ფილოლოგია: სპეციალობის სავალდებულო კურსია 8 კრედიტის მოცულობით.
- ბიზნესის ადმინისტრირება: სავალდებულო კურსია 5 კრედიტის ოდენობით, რასაც წინ უსწრებს სავალდებულო საგნების გავლა და დადებითი რეცენზიის მიღება.
- ფსიქოლოგია: სასწავლო გეგმაში წარმოდგენილია „კვლევითი ნაშრომი“ (7 კრედიტი, წინაპირობა: „ექსპერიმენტული ფსიქოლოგია 2“), რომელსაც დოკუმენტაცია საბაკალავრო ნაშრომს არ უწოდებს.
- კომპიუტერული მეცნიერება: მითითებულია პროფესიულ არჩევით საგნებს შორის კრედიტის ფიქსირების გარეშე.
- სამართალი: პროგრამის დოკუმენტში საბაკალავრო ნაშრომი ნახსენები არ არის.
- ინფორმაციული ტექნოლოგიები და კიბერუსაფრთხოება: ვებგვერდზე განთავსებულ სასწავლო გეგმის სქემაში საბაკალავრო ნაშრომი არ არის.
აკადემიური კეთილსინდისიერება, დისციპლინური პასუხისმგებლობა და წარჩინების დიპლომი
ეთიკის კოდექსის მიხედვით, აკადემიურ სიყალბეს მიეკუთვნება, მათ შორის, პლაგიატი, სხვა სტუდენტის ნაცვლად გამოცდის ჩაბარება, უნივერსიტეტში საკუთარი მონაცემების გაყალბება, სხვა სტუდენტის ნამუშევრის მოპარვა, განადგურება ან შეცვლა და გამოცდაზე გადაწერა. დისციპლინური წარმოების დაწყების მოთხოვნით განცხადება რექტორს ეგზავნება; რექტორის ბრძანებით შექმნილი ეთიკის კომისია დისციპლინური პასუხისმგებლობის შესახებ გადაწყვეტილებას განცხადების შეტანიდან ერთი თვის ვადაში იღებს, სტუდენტს კი მისი სასამართლოში გასაჩივრება შეუძლია.
დარღვევისთვის გათვალისწინებულია დისციპლინური სახდელები:
- გაფრთხილება
- შენიშვნა
- საყვედური
- სტუდენტის სტატუსის შეწყვეტა
ერთ გადაცდომაზე გამოიყენება მხოლოდ ერთი სახდელი. სახდელის დადებიდან 1 წლის გასვლის შემდეგ სტუდენტი დისციპლინური პასუხისმგებლობის არმქონედ ითვლება.
სწავლის დასრულებისას კვალიფიკაციის მინიჭების გადაწყვეტილებას სკოლის საბჭო იღებს. წარჩინების დიპლომი გაიცემა იმ შემთხვევაში, თუ კურსდამთავრებულის საშუალო შეწონილი ქულა (GPA) არის არანაკლებ 3.5 და დიპლომის დანართში არ ფიქსირდება არცერთი „D“ და „E“ შეფასება. თუ სტუდენტი პროგრამას დადგენილ ვადაში ვერ ასრულებს, მას შეუძლია მომდევნო ოთხი სემესტრის განმავლობაში თვითდაფინანსებით განაგრძოს სწავლა; ობიექტური გარემოებისას, დეკანის დასაბუთებული შუამდგომლობით, ეს ვადა შეიძლება გაგრძელდეს, მაგრამ არაუმეტეს ექვსი სემესტრისა.
ხშირად დასმული კითხვები
რა მოცულობის უნდა იყოს საბაკალავრო ნაშრომი სანგუში?
ნაშრომის მოცულობა უნდა შეადგენდეს A4 ფორმატის 20-დან 50 გვერდამდე. ტექსტი იკრიფება Sylfaen შრიფტით (ზომა 12, სათაურები 14), 1.5 ინტერვალით.
რა ვადებში ხდება თემისა და ხელმძღვანელის დამტკიცება ან შეცვლა?
თემასა და ხელმძღვანელს სკოლის საბჭო სემესტრის დაწყებიდან არაუგვიანეს მეორე კვირისა ამტკიცებს. ცვლილების შეტანა დასაბუთებული განცხადების საფუძველზე დასაშვებია არაუგვიანეს მეექვსე კვირისა.
რა მინიმალური ქულაა საჭირო დასკვნით საჯარო დაცვაზე დასაშვებად?
სტუდენტი დაცვაზე დაიშვება მხოლოდ მაშინ, თუ ხელმძღვანელისა (მაქს. 20) და რეცენზენტის (მაქს. 30) შეფასებების ჯამი, ანუ შუალედური შეფასება, მინიმუმ 25 ქულას შეადგენს.
რა ხდება FX შეფასების (41-50 ქულა) მიღების შემთხვევაში?
FX შეფასების მიღებისას სტუდენტს უფლება ეძლევა იმავე სემესტრში გავიდეს განმეორებით საჯარო დაცვაზე, ძირითადი დაცვიდან არანაკლებ 10 დღის შუალედით.
როგორ შეიძლება საბაკალავრო ნაშრომის შეფასების გასაჩივრება?
სტუდენტს შეუძლია შედეგის გაცნობიდან 3 კალენდარული დღის ვადაში შეიტანოს განცხადება სკოლაში. სააპელაციო კომისია გადაწყვეტილებას 7 სამუშაო დღის ვადაში იღებს.
რა მოთხოვნებია წარჩინების დიპლომის მისაღებად?
წარჩინების დიპლომი გაიცემა, თუ სტუდენტის საშუალო შეწონილი ქულა (GPA) შეადგენს არანაკლებ 3.5-ს და დიპლომის დანართში არ აქვს მიღებული არცერთი „D“ და „E“ შეფასება.
სავალდებულოა თუ არა საბაკალავრო ნაშრომი სანგუს ყველა სპეციალობაზე?
არა, საბაკალავრო ნაშრომი ყველა პროგრამაში გათვალისწინებული არ არის. მაგალითად, სამართლის პროგრამის დოკუმენტში და ინფორმაციული ტექნოლოგიებისა და კიბერუსაფრთხოების სასწავლო გეგმის სქემაში საბაკალავრო ნაშრომი ნახსენები არ არის.
ნახე, როგორ ვწერთ — საბაკალავრო ნაშრომის ნიმუში